I- DẪN : Là Phật tử, trong nhà chúng
ta nhất thiết phải có Bàn Thờ Phật hay gọi là Bàn Phật, để
giúp cho chúng ta hàng ngày, hàng giờ tưởng nhớ đến Ðức
Phật, những lời Ðức Phật dạy để tinh-tiến tu hành.
II - CÁCH TRANG THIẾT : Ðể tỏ lòng
tôn kính bậc Ðại Giác Ngộ, đáng cho chúng ta tôn thờ, bàn
Phật trước nhất chúng ta phải đặt ở nơi trang trọng nhất
trong nhà, nếu nhà chúng ta không có một phòng đặc biệt dành riêng
để thờ cúng, Bàn Phật chúng ta nên đặt ở giữa phòng khách.
Ngay
giữa bàn Phật chúng ta tôn vị tượng Phật hay ảnh Ðức Bổn Sư
Thích Ca, người vẫn còn hộ trì cho thế giới chúng ta ngày nay.
Ai tu theo Pháp môn tịnh độ, nơi mà Ðức Phật A-Di-Ðà là
giáo chủ thì chúng ta thờ Ðức A-Di-Ðà.
Chúng ta cũng có thể thờ vị Phật quá khứ : Ðức Phật
A-Di-Ðà, vị Phật hiện tại : Ðức Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni
và Phật vị lai : Ðức Phật Di-Lặc, thờ cả 3 vị như
vậy, gọi là Tam Thế Phật. Trong
trường hợp này, tượng Phật nên thỉnh lớn hay nhỏ cho đều
nhau, nếu ảnh thì cũng vậy, khuôn kiếng lớn nhỏ và treo cao
thấp phải bằng ngang nhau. Chúng
ta cũng có thể chỉ thờ Ðức Quán Thế Âm Bồ Tát, nếu ai nghĩ
rằng cần đến sự gia hộ của Ngài như trong Kinh Phổ Môn, Ðức
Phật đã dạy Ngài hiện ra khắp nơi để cứu giúp mọi người.
Trên
bàn Phật, thông thường có lư hương, đèn, bình hoa, đĩa trái cây,
chuông mõ và nước cúng Phật. Lư hương luôn luôn để ngay chính
giữa phía trước, sau đó là 3 ly nước, nếu có một đôi đèn,
đôi đèn để ngang hàng cùng lư hương. Về bình hoa và đĩa quả,
người ta thường hay nói câu thiệu :" Ðông bình, Tây quả",
hướng nào là Ðông, hướng nào là Tây ?
Theo câu thiệu này, mặt trước của nhà xây về bất cứ hướng
nào, người ta cũng xem như là hướng Nam, vậy hướng Ðông là bên
tay trái của tượng Phật, đặt bình hoa, hướng Tây là bên tay
phải của tượng Phật đặt đĩa trái cây. Chuông cũng đặt cùng
phía với bình hoa và mõ đặt cùng phía với đĩa trái cây.
Cố
tránh đặt thêm những gì không phải là vật thờ cúng lên trên
bàn Phật. Hàng ngày phải
thay nước cúng Phật, trái cây phải thay mới luôn, phải lau chùi
và giữ gìn cho Bàn Phật luôn luôn được sạch sẽ.
Lư hương nên chăm sóc lấy bỏ bớt chân nhang, đừng để
quá nhiều. Nên tránh dùng
hoa giả.
Phật
là đấng cao cả, trong phòng thờ Phật, có thể lập bàn thờ
Cữu huyền thất tổ, ông bà, cha mẹ nhưng bàn thờ này phải đặt
ở một bên, nhỏ hơn và thấp hơn bàn Phật. Trong phòng nầy
chớ nên treo ảnh nào cao hơn tượng Phật, không nên treo ảnh càng
tốt.
Ai
đã từng đến thiền viện Vạn-Hạnh, nơi Hòa Thượng Minh-Châu
là Viện Chủ, ở chánh điện thờ phượng hết sức đơn giản,
chỉ tôn vị Ðức Bổn Sư Thích Ca đang ngồi thiền định trên
một cái bệ cao chừng 3 tấc, trước tượng chỉ có một bình
hoa, không có nhang đèn gì cả, đứng nơi đây chúng ta mới cảm
thấy là nơi thờ phượng trang nghiêm vô cùng. Tôi có một người
bạn đạo ở Saigon, nhà anh ta có dành một phòng riêng để tu
tập, hàng ngày vợ chồng anh ta ngồi thiền, thỉnh thoảng người
vợ hoặc người chồng hay bạn hữu đến đó để nhập thất.
Ngay giữa phòng này, anh ta đặt một cái bàn kê sát tường
ngang 5 tấc, dài 1 thước, chân chỉ cao 2 tấc, một ảnh Phật
lộng kiếng ngang độ 8 tấc, cao chừng 1 thước 2 tấc, treo vào tường,
ngay giữa bàn chỉ có một bát nhang, trên bát nhang mỡi lần chỉ
cắm 3 cây nhang. Bàn Phật này
cũng hết sức giản đơn, khi ngồi thiền, tượng Phật hơi cao hơn
người ngồi một chút, cũng là một bàn Phật trang nghiêm.
Ảnh
hay tượng Phật, kinh điển và tăng ni được gọi là Tam Bả, là
ba ngôi cao quý nhất của người Phật tử, để noi theo đó chúng
ta tu học hầu giải thoát khỏi những kiếp trầm luân nầy.
Do vậy mà khi chúng ta đốt hương, chúng ta đốt 3 cây hương,
nước ba ly (hay 3 chung), đó là nghỉa chúng ta cúngdâng lên Phật,
Pháp, Tăng.
Vào
chùa, Kinh phải cầm trang trọng bằng hai tay, không nên kẹp vào nách,
không nên để kinh vào hai tay rồi chấp lại xá quý Tăng Ni hay
bạn đạo. Người Phật tử tuyệt đối không bao giờ sờ, chạm
đến pháp thể tăng ni. Dù
trước kia thân thiết đến đâu, nay gặp al5i chỉ chấp tay cúi
đầu xá, miệng chào "A Di Ðà Phật" là đúng phép.
Ðức
Phật Thích Ca đã nhập diệt cách nay 2541 năm, hàng ngây chúng ta
cúng nước, trái cây để tưởng nhớ đến Ngài,
như Ngài còn tại thế. Nhớ
ơn Ngài đã dây cho chúng ta biét vô minh là nguồn gốc của khổ
đau và tu để đi đến giải thoát, đạt đến sự an-lạc vĩnh
cửu, đó là chân lý, sự tôn kính ấy giúp cho chúng ta củng cố
niềm tin, nhắc nhở chúng ta hàng ngày phải tu tập từng giờ
từng phút để đạt đến kết quả cuối cùng.
III - LỄ PHẬT : Ðể tỏ
sự tôn kính Ðức Phật, hàng ngày chúng ta phải lễ Phật, hay cúng
lạy Phật. Lạy Phật khác với lạy ông bà, cha mẹ. Lạy Phật
tức là chúng ta lạy ngôi Tam bảo, cách thức như sau:
Trước
khi lạy Phật, thân tâm ta phải trong sạch, nghĩa là chúng ta
phải tắm rửa cho sạch sẽ, nếu sáng sớm dậy, chúng ta phải
đánh răng, rửa mặt, tay, chân, tóc chải gọn gàng, ăn mặc
sạch sẽ, nếu có áo tràng phải mặc vào rồi mới lễ Phật.
Khi
lạy Phật, đứng ngay ngắn chỉnh tề trước bàn Phật, hai tay
chấp ngay trước ngực, xá 3 xá rồi mới lạy.
Còn nếu ta nguyện hương, đốt 3 cây hương rồi thỉnh 3
tiếng chuông, quỳ xuống lấy hương, hai tay cầm 3 cây hương đưa
ngang trán để khấn nguyện, mỗi nguyện một xá, nguyện xong xá
3 xá rồi cắm hương vào lư hương.
Trước
khi lạy, chúng ta đứng thẳng người, hai tay chấp ngang ngực, xá
3 xá rồi quỵ hai gối xuống đồng một lượt, sau đó để hai bàn
tay xuống, lật hai lòng bàn tay ngửa lên, kéo rời ra một chút
cho có khoảng trống, rồi cúi đầu xuống, trán chạm xuống nền
nhà chỗ khoảng trống giữa hai bàn tay, gọi là "ngũ thể đầu
địa" tức là 2 tay, 2 chân và đầu chạm đất.
Hai bàn tay lật ngửa ra cũng như ngày xưa Phật còn tại
thế, người ta lễ Phật là cúi người xuống, hai bàn tay nâng bàn
chân Phật rồi hôn lên đó. Khi đứng lên, ngẩng đầu và nâng thân mình lên
rồi lật úp hai bàn tay lại, dùng hai bàn tay chống xuống sàn nhà
để nâng cả thân mình lên cùng lúc, khi đã đứng ngay thẳng
rồi thì xá 1 xá, lạy thứ ba xong xá ba xá.
Lạy hay xá đều phải làm từ tốn, chậm rãi để tỏ lòng
cung kính. Trong khi lạy, tâm
chúng ta thành kính tưởng nhớ Ðức Phật , đừng nghĩ tưởng
chuyện gì khác, đó là tâm
ta trong sạch, trong ý nghĩa thân tâm ta trong sạch.
Trong
khi lạy Phật có chuông, khi nghe tiéng chuông đánh, chúng ta lạy
xuống, khi nghe tiếng chuông dập (dùi chuông đánh vào và giữ
lại ở miệng chuông), chúng ta mới cất đầu và đứng lên,
nhất là Lễ Phật khi tụng Kinh, chúng ta phải lạy xuống, đứng
lên nhịp nhàng theo tiếng chuông, làm như vậy mới được trang
nghiêm.
Lễ
Phật còn có ý nghĩa chúng ta tôn kính, phục tùng Ðức Phật,
dẹp bỏ tánh ngã mạn, kiêu căng trong lòng chúng ta, có như vậy
chúng ta mới tu học tinh tấn được.
IV KẾT
LUậN : Hiểu
biết được cách trang thiét bàn Phật, Lễ Phật và chúng ta làm
theo được như vậy mới chứng tõ mình là một Phật tử thuần
thành, chẳng những thế mà hàng ngày chúng ta còn phải tụng kinh
hoặc ngồi bán gìa hay kíét gỉa trước bàn Phật để Niệm danh
hiệu Phật, hoặc ngồi thiền hay trì chú chừng 15 phút trở lên.
Việc thắp nhang, lạy Phật chỉ tỏ lòng tôn kính mà thôi, còn
tụng kinh, niệm Phật, ngồi thiền, trì chú công phu hàng ngày
ấy mới là tu tập, cốt để sửa tâm tánh chúng ta ngày càng
tinh tấn theo lời Phật dạy.